Chương 15: Gạch Bắt Đầu Chín

Tiếng xe máy của thằng Huy nổ giòn một chặp rồi nhỏ dần ra hướng lộ nhựa, trả lại khoảng đêm tĩnh mịch sau rặng dâm bụt ven sông. Quốc Phương không ngẩng đầu lên. Bàn tay thô ráp của ông vẫn siết chặt cán que cời bằng sắt, nhẹ nhàng gạt lớp tàn tro xám dưới đáy máng gió. Ông biết thằng con lớn vừa ghé qua rồi lặng lẽ quay xe đi, nhưng ngọn lửa trong lò số một không cho phép người thợ phân tâm dẫu chỉ trong một cái chớp mắt. Đêm nung thứ ba đã chầm chậm trôi về sáng.

Khi ráng hồng của ngày thứ tư bắt đầu nhuộm đỏ mặt nước sông Vàm Cỏ Đông, không gian trong lán nung đã hầm hập hơi nóng. Khối gạch hai mươi lăm ngàn viên sau hơn bảy mươi tiếng đón nhiệt giờ đây như một khối than hồng khổng lồ đang thở ra từng luồng khí bỏng rát. Vách tường lò bằng đất sét trộn rơm rạ khô cứng đến mức gõ vào nghe kêu coong coong, những đường nứt chân chim li ti chằng chịt như mạng nhện bò dọc thân lò vì nhiệt độ đã chạm đỉnh.

Quốc Phương đứng dậy, lưng khom khom vì mỏi. Chiếc áo bà ba bạc phếch ướt đẫm mồ hôi dán chặt vào bờ vai gầy guộc. Suốt đêm qua, ông cùng Thảo Nguyên thay phiên nhau chợp mắt trên chiếc đòn dài kê góc lán, mắt không lúc nào rời khỏi miệng máng trấu. Con bé Nguyên dậy từ lúc gà gáy le te, lẳng lặng bưng ấm nước chè xanh để lên góc bàn gỗ, rồi lại thoăn thoắt quét dọn lớp tro bay vương vãi trên nền đất nện.

“Nguyên,” ông Phương nói, giọng khàn đặc vì khói bụi.

“Dạ, ông.”

Con bé dừng tay chổi, ngẩng lên nhìn ông. Mái tóc đuôi ngựa buộc thấp của nó dính vài vụn trấu cháy xém, gò má lem luốc hai vệt muội than đen sì nhưng đôi mắt nâu thì sáng ngời, trong trẻo như nước lòng sông mùa cạn.

“Lại đây ngó.”

Ông Phương ngoắc tay, lùi về sau một bước để nhường khoảng trống trước lỗ quan sát ngang tầm ngực. Lỗ thông gió nhỏ chỉ bằng nắm tay người lớn, được khoét xuyên qua lớp tường gạch dày hai tấc, là con mắt duy nhất để người thợ nung nhìn thấu tâm can của cả vòm lò. Từ miệng lỗ, luồng hơi nóng như thiêu như đốt không ngừng phả ra cuồn cuộn, mang theo mùi đất sét chín đượm nồng lẫn mùi khét lẹt của tro tàn.

Thảo Nguyên buông cây chổi cọng dừa, bước nhanh lại gần. Con bé vịn một tay vào cây cột tràm bám đầy bồ hóng đen kịt, cẩn thận nghiêng đầu ghé sát mắt vào lỗ gió. Hơi nóng táp thẳng vào mặt làm chân mày con bé hơi nhíu lại, hai mi mắt nheo chặt để chắn bớt ánh sáng chói chang đang phun trào từ bên trong.

“Thấy sao rồi?” Ông Phương hỏi cộc lốc, hai bàn tay đan vào nhau sau lưng. “Đạt chưa?”

Thảo Nguyên không đáp ngay. Con bé nín thở quan sát, đầu hơi nghiêng sang trái rồi lại chếch sang phải để quét trọn từng góc gạch xếp so le bên trong vòm lò.

Qua khe hở lò nung, ngọn lửa không còn mang sắc đỏ cam bập bùng như buổi ban đầu, cũng không còn quầng vàng cam đượm khói mà ông từng cùng thằng Lâm trông nom suốt bao năm tháng. Nhiệt lượng ngùn ngụt tích tụ suốt bốn ngày bốn đêm đã đẩy ngọn lửa lên đến độ thuần khiết nhất. Toàn bộ hai mươi lăm ngàn viên gạch mộc xếp khít khao từ sàn lên tới đỉnh vòm cuốn đang rực sáng trong một quầng lửa vàng trắng trong vắt. Những khối đất thô kệch ngày nào giờ đây như được đúc bằng ngọc đỏ, thấu quang và rực rỡ từ góc cạnh mé ngoài cho tới tận thớ đất sâu thẳm bên trong ruột. Không còn một vệt khói xám nào che khuất, luồng nhiệt cuộn tròn phẳng lặng, tinh khiết đến mức ngỡ như có thể nhìn thấu qua từng viên gạch.