Chương 12: Chín Đợt Lửa Rừng

Giữa tiếng gió bấc rít gào qua triền đá, chuỗi âm thanh “tách, tách” khô khốc từ lòng lò cái vọng ra mỗi lúc một giòn giã. Kiều Thế Phong khẽ đẩy liếp nứa bước ra khỏi lán tranh. Cụ chống gậy tre già, bước từng bước khoan thai nhưng vững chãi tới bên cửa lò, nơi người chắt đang đứng chết lặng với đôi bàn tay siết chặt que cời sắt.

Thấy bóng áo chàm quen thuộc, Đại Hải quay phắt lại, giọng run rẩy:

“Cụ cố! Niêu đất... hình như niêu đất bên trong chịu không nổi nhiệt, đang nứt toác cả rồi!”

Cụ Phong không vội đáp. Cụ dừng lại cách cửa lò chừng ba thước, khẽ nhắm mắt, nghiêng đầu lắng tai nghe từng nhịp nổ lách tách hòa trong tiếng củi reo. Khói than củi dẻ phả vào chòm râu bạc trắng một làn hơi ấm nồng. Khóe môi cụ nở một nụ cười hiền từ, đôi mắt mở ra lấp lánh vẻ an nhiên. Cụ đưa tay vỗ nhẹ lên bả vai căng cứng của Đại Hải:

“Bình tâm lại đi con. Đất sét trắng núi Ráng dẻo quánh như bột nếp, lại được bàn tay thợ vạn chài chuốt dày dặn, sao dễ nứt vỡ như vậy được? Tiếng lách tách ấy không phải tiếng đất xé thịt đâu.”

Đại Hải chớp chớp mắt, ngơ ngác nhìn cụ:

“Dạ... không phải niêu nứt sao cụ?”

“Đó là tiếng hạt muối cựa mình đấy.” Giọng cụ Phong trầm ấm, vang rền át cả tiếng gió rít. “Hạt muối mộc phơi trên cát biển ngậm no vị mặn và hơi nước của ngàn con sóng. Nay gặp ngọn lửa than ấm áp vỗ về, lớp nước ót sâu trong lòng hạt bị nhiệt đẩy ra ngoài, làm hạt muối nở bung, bắn vào thành niêu đất. Hạt muối đang trút bỏ hơi ẩm tanh nồng để đón lấy linh khí của đất và lửa. Cứ giữ cữ lửa liu riu thế này qua hết canh năm, mẻ muối mới thực sự ráo ruột.”

Nghe lời giải thích thấu đáo của cụ cố, Đại Hải thở phào một hơi dài, tảng đá đè nặng trong lồng ngực như tan biến. Cậu quệt vệt mồ hôi bên thái dương, cúi đầu tạ lỗi:

“Cháu nóng vội quá, suýt nữa làm kinh động cả bãi thợ.”

“Biết lo cho mẻ muối là điều tốt,” cụ Phong mỉm cười gật đầu, “nhưng làm nghề lửa sét, tâm phải vững như bàn thạch thì mắt mới định được cữ than.”

Thời gian trôi qua mau trên triền đồi Ráng. Sang đến ngày thứ ba rồi ngày thứ tư, cụ Phong đứng trước ba vòm lò hình chữ phẩm, ngắm nhìn sắc khói bốc lên từ các họng thoát hơi trên đỉnh vòm. Làn khói trắng đục ngậm ẩm ban đầu nay đã chuyển dần sang sắc lam trong vắt, báo hiệu hơi nước trong một ngàn niêu đất đã thoát cạn.

Cụ Phong chống gậy bước quanh cụm lò, cẩn thận sờ tay vào lớp áo đất trát ngoài vách để dò độ nóng, rồi cất giọng sang sảng chỉ đạo đám thợ cả:

“Đợt lửa thứ nhất và thứ hai dẫn ẩm đã xong! Giờ chuyển sang đợt lửa thứ ba và thứ tư. Đám tráng đinh bốc loại củi dẻ gai chẻ nhỏ bằng bắp tay cho lão. Không để lửa bốc ngọn khói đen, chỉ cần than hồng đượm, giữ ngọn lửa đỏ quạch đều đặn suốt ngày đêm. Phải thúc nhiệt ngấm sâu vào đáy từng chiếc niêu!”

Đại Hải cùng nhóm thợ lập tức chia nhau gắp củi dẻ khô ném vào ba cửa lò. Củi dẻ chắc thịt bén than, lập tức tỏa ra thứ nhiệt lượng rực rỡ, nhuộm đỏ au từng gương mặt phong trần. Ba miệng lò hầm hập phả hơi nóng xua tan màn sương muối buốt giá đang bao phủ sườn đồi.

Đầu giờ ngọ ngày thứ tư, tiếng vó ngựa dồn dập vang lên từ con đường mòn dẫn lên đỉnh đồi. Trần Vũ Lâm khoác chiến bào sương gió, dẫn theo bốn binh sĩ gánh những đôi bồ đựng đầy lương khô và bánh chưng xanh tiến vào bãi thợ.

Vừa nhìn thấy cụ Phong đang đứng xem thợ đảo củi, Vũ Lâm vội rảo bước lại gần, kính cẩn chắp tay cúi chào:

“Cháu bái kiến cụ Kiều! Thưa cụ, cháu mang thêm chút lương khô cho anh em giữ sức canh lò.”

Cụ Phong đưa tay đỡ lấy cánh tay rắn rỏi của người đội trưởng trẻ, ân cần hỏi han:

“Đội trưởng vất vả rồi. Tình hình người bệnh dưới đồn binh và các lán trại vạn chài mấy ngày nay ra sao?”