Chương 21: Xuôi dòng Trà Khúc

Hồi tù và từ bến sông Trà Khúc rúc lên từng chặp giòn giã, xé toang dải sương sớm còn vương vất trên rặng tre ngà. Chu Thúc Khiêm giật mình buông vai Triết, lồng ngực phập phồng theo từng nhịp thở dồn dập. Hương đường phèn thanh khiết hãy còn quấn quýt nơi cánh mũi, nhưng tiếng hò reo náo nức ngoài ngõ xóm đã kéo tâm trí y quay về thực tại: đoàn thuyền bầu từ thương cảng Thu Xà đã cập bến bồi làng An Hội.

— Mau ra bến đón bạn hàng, Triết ơi! — Khiêm giục, giọng khản đặc vì bao nỗi nghẹn ngào vừa trải qua.

Hai chú cháu vội vã rảo bước qua khoảng sân gạch rêu phong. Ngoài bến sông, cảnh tượng tấp nập chưa từng thấy hiện ra trước mắt Khiêm. Dưới bãi bồi phù sa, năm chiếc thuyền bầu thân gỗ kiền kiền vạm vỡ, căng buồm nâu sẫm, đang lần lượt ép mạn vào hàng cọc tre cắm sâu mé nước. Cánh phu chèo cởi trần, da dẻ bóng loáng mồ hôi, vừa hò dô ghìm dây chão vừa vẫy nón chào dân làng.

Trên bờ đê, Lý trưởng Phan Đăng Khôi phe phẩy chiếc quạt trúc, đĩnh đạc chỉ huy tuần đinh:

— Dọn quang lối đi cho người gánh đường! Cắm thêm cọc tiêu mé tả ngạn, coi chừng vướng bãi cạn! Hôm nay họ Chu xuất hàng đại sự, chớ để xảy ra sơ suất va quẹt!

Thấy Khiêm và Triết bước tới, Lý trưởng Khôi khẽ gật đầu, cất giọng sang sảng:

— Chú Ba, cháu Triết! Thuyền buôn của hội quán Thu Xà tới đủ cả rồi đó. Cứ thong thả cân đong bốc dỡ, bản chức đích thân đứng đây chứng giám, không ai dám làm bậy nửa tấc!

Khiêm cúi đầu tạ ơn ông Lý, rồi nhìn về phía chái sau lò Cảnh Ký. Từ cửa buồng ủ, dòng người đang nối nhau gánh những sọt tre đan mắt cáo lót lá chuối khô tiến ra, bên trong đầy ắp những tảng ngọc đường vuông vức, óng ánh như thạch anh dưới nắng sớm.

Điều khiến sống mũi Khiêm cay xè là những bóng áo nâu quen thuộc nơi lối đi. Dẫn đầu đoàn khiêng vác là ông Chu Thúc Bản — người anh họ chi thứ mấy hôm trước còn cùng y đập bàn gay gắt đòi chia ba sào đất tổ. Lúc này, vạt áo the của ông Bản đã vén giắt ngang lưng, hai tay áo xắn cao quá khuỷu. Ông Bản cùng bà con chi thứ chẳng nề hà nặng nhọc, chủ động xốc vác từng sọt đường trĩu nặng từ tay thợ bạn.

— Cẩn thận cái tay, thằng Bảy! Đỡ nhẹ thôi, đường ngọc của họ Chu mình đấy, sứt mẻ góc cạnh là uổng công tổ tông! — Tiếng ông Bản giục giã, hào sảng mà cẩn trọng.

Bà con chi thứ trước đây lắm nỗi tỵ hiềm, nay đều nhễ nhại mồ hôi, miệng cười rạng rỡ, chuyền tay nhau đưa đường xuống khoang thuyền. Nhìn cảnh ruột thịt keo sơn, Khiêm ứa nước mắt. Y nhớ lại những đêm đen tối ôm món nợ cờ bạc năm trăm đồng bạc hoa xòe, nhớ những lời xúi giục độc địa của Lại Bá Hào mà thấy mình đớn hèn, nhơ nhuốc biết bao. Nếu không có cụ Cố bao dung và cháu Triết khẳng khái, có lẽ chính bàn tay y đã xé nát nếp nhà, đẩy dòng họ vào cảnh nồi da xáo thịt.

Khiêm toan bước tới ghé vai nâng một chiếc sọt tre thì bỗng có tiếng gọi dịu dàng sau lưng:

— Thằng Khiêm, lại đây cô bảo!

Khiêm ngoảnh lại, thấy bà Lành đang đứng nơi chái hiên nhà rường, tay bưng chiếc âu sành nhỏ và một dải vải sô trắng tinh. Y ngập ngừng bước tới, khép nép thưa:

— Dạ... cô Hai.

Bà Lành kéo Khiêm ngồi xuống chiếc chõng tre dưới giàn mướp hương, ái ngại nhìn đôi bàn tay y phồng rộp đỏ ửng vì bưng than nóng suốt mấy đêm gió chướng. Mở âu sành thơm nồng mùi dầu mù u quyện thảo mộc, bà ân cần thoa lớp dầu xanh biếc lên từng vết bỏng rát, rồi đắp nắm lá bỏng non đã giã nhuyễn. Vị the mát chạy dọc cánh tay, làm dịu hẳn cơn đau buốt.

— Đau lắm phải không con? — Giọng bà Lành nghẹn ngào xót xa. — Đôi bàn tay này đã cùng thằng Triết giữ ấm buồng ủ chín ngày chín đêm, cứu sống cả cơ nghiệp họ Chu. Giờ ngồi yên đây cho cô băng lại, việc nặng ngoài bến để bà con họ mạc lo liệu.

Khiêm cúi gằm mặt, hai bờ vai run lên bần bật. Từng giọt nước mắt nóng hổi rớt xuống mu bàn tay đang được bà cô chăm chút. Đôi bàn tay từng mê muội vì trò đỏ đen sới bạc, từng lén rắc vôi sống làm nhơ bẩn vạc đồng, nay nhờ ngọn than hồng giữ ấm buồng ủ mà được chuộc lại danh dự. Gia tộc không ruồng bỏ y, không đem gia pháp trừng trị, mà lại chở che bằng tình thương máu mủ.

— Con... con mang tội lớn với tổ tông, với cô Hai... — Khiêm nấc nghẹn, giọng lạc đi.

Bà Lành khẽ vỗ vai y, ôn tồn:

— Biết hối cải thì bùn nhơ cũng hóa đất lành con à. Cụ Cố dạy rồi, gạn đục khơi trong, cốt nhục một nhà thì trước sau gì cũng thương nhau. Thay áo mới đi, lát nữa còn cùng cháu nó theo thuyền ra bến lớn.