Chương 4: Ngôi Trường Bên Thị Xã

Chiếc xe đò khục khặc rùng mình rồi táp vào bến xe thị xã Hà Tĩnh. Tiếng còi hơi xé toạc buổi trưa oi nồng. Khói dầu ma-zút quẩn quanh gầm xe, hòa lẫn với tiếng rao bánh dạo và tiếng gọi nhau í ới của cánh bốc dỡ. Nguyệt vịn thành ghế gỗ, day nhẹ hai bên thái dương căng buốt vì say xe rồi mới cúi xuống nhấc chiếc vali mây dưới chân.

Bước xuống nền đất nện lạo xạo sỏi đá, Nguyệt hít một hơi dài để xua cảm giác nôn nao. Lẽ ra cô phải đón ngay chuyến xe ngược lên Can Lộc cho kịp trước khi chiều muộn. Nhưng nhìn con đường rải nhựa cũ dẫn sâu vào trung tâm thị xã, đôi chân cô bỗng dưng chậm lại.

Nguyệt xốc lại quai xách chiếc vali, rẽ bước. Cô chưa muốn về làng Trại Hạ ngay lúc này. Trước khi đối diện với ánh mắt xót xa của mẹ và sự lặng lẽ của bố, cô cần một khoảng dừng để lòng mình lắng lại. Đôi guốc mộc gõ lóc cóc trên vỉa hè đầy lá xà cừ khô, đưa cô về ngôi trường cấp hai ven thị xã — nơi cô từng nhận lớp học đầu tiên vào mùa đông năm 1966, ít tuần sau ngày cưới.

Con ngõ dẫn vào trường giờ đã khác. Hàng rào tre trổ hoa dại ngày xưa nay thay bằng tường gạch quét vôi trắng lem nhem rêu mốc. Cổng sắt hoen gỉ mở hé. Đứng nhìn vào, Nguyệt ngỡ ngàng thấy dãy lớp lợp tranh nứa thời chiến tranh đã biến mất, thay bằng dãy nhà một tầng lợp ngói đỏ tươi hình chữ U nép dưới bóng xà cừ rợp mát.

Bỗng một hồi trống vang lên: Tùng! Tùng! Tùng!

Tiếng trống dứt, đám học trò áo trắng, quàng khăn đỏ túa ra sân như đàn chim vỡ tổ. Tiếng cười đùa ríu rít, tiếng đuổi bắt thình thịch làm xao động cả khoảng sân rợp nắng. Đứng bên gốc bàng non, Nguyệt lặng ngắm bầy trẻ nhảy dây, đá cầu. Cuộc sống ngoài kia vẫn cuộn chảy hối hả, học trò lớn lên rồi rời đi, chỉ có cuộc hôn nhân của cô ở khu tập thể Vinh là đóng băng suốt hai mươi ba năm ròng.

“Kìa... cô Nguyệt phải không?”

Một giọng nói quen thuộc vang lên. Nguyệt quay lại, thấy người phụ nữ mặc áo sơ mi hoa nhí màu cỏ úa bước ra khỏi hành lang, tay ôm xấp vở học sinh bọc giấy báo cũ. Mái tóc đã nhiều sợi bạc vấn lỏng sau gáy, khóe mắt hằn sâu nếp nhăn thời gian.

“Chị Hương!” Nguyệt khẽ gọi, nét mặt dịu lại.

Bà Hương hấp tấp bước tới, đặt xấp vở lên chiếc ghế băng ngoài hiên rồi nắm chặt hai vai Nguyệt, mắt mở to kinh ngạc:

“Đúng là Nguyệt rồi! Cô về tự bao giờ thế này? Sao không nhắn trước để chị đón?”

“Em vừa xuống xe đò ở bến,” Nguyệt mỉm cười. “Thấy trường sửa khang trang quá nên em ghé vào nhìn một chút.”

“Tiện đường gì mà xách cả vali mây thế kia!” Bà Hương cười xòa, kéo Nguyệt ngồi xuống mép ghế. Bà lấy chiếc ấm tích trong giỏ ủ rơm, rót ra bát sành thứ nước chè xanh bốc khói mỏng. “Uống miếng nước chè cho ấm giọng đã. Chè đồi Hương Sơn om kỹ, chát ngọt đậm đà, uống vào tan ngay mùi bụi đường.”