Giới thiệu truyện

Tại làng lúa ven sông Chu thuộc trấn Thanh Hoa thời phong kiến dã sử, Lại Bá Khiêm (149 tuổi) là bậc tằng tổ cao niên nhất của dòng họ Lại, cả đời giữ nghề gia truyền đóng thùng đấu đong thóc bằng gỗ dâu chuẩn mực. Cụ tính tình cương trực, từ ái, trọng lẽ công bằng và luôn mong mỏi con cháu gìn giữ gia phong hòa thuận. Biến cố nảy sinh vào mùa đông giáp hạt, người cháu chi thứ vì lòng tham đã cấu kết với phú hào bên ngoài bí mật làm giả thùng đấu—làm đáy dày để thu địa tô nặng của tá điền cùng quả phụ, nhưng lại gọt đáy mỏng khi phát chẩn cứu đói, mưu toan thâu tóm toàn bộ điền sản của chi trưởng. Phát hiện dấu hiệu bất thường, Lại Bá Khiêm dùng chiếc que gạt đồng và kỹ nghệ căn chỉnh dung tích hạt thóc trong lòng đấu gỗ dâu gia truyền để từng bước bóc trần mưu gian ngay trước thềm ngày tế họ cuối năm. Không dùng đòn roi hà khắc, cụ dùng lý lẽ thấu tình đạt lý và sự công tâm tuyệt đối để cảm hóa con cháu lầm lạc, thu hồi ruộng đất bị chiếm đoạt, lập lại nề nếp tương trợ, giúp cả dòng họ bình an vượt qua năm mất mùa trong no ấm trọn vẹn. Điểm độc đáo: Giải quyết tranh chấp gia sản bằng kỹ nghệ đóng đấu đong thóc truyền thống và phép đo lường chuẩn xác, dùng đạo lý vị tha cảm hóa lòng người thay cho âm mưu thanh trừng đẫm máu.